Toυ Αλέξανδρου Γ. Καστάνη Msc.*

Σε μια εποχή που, λόγο των δραματικών συνεπειών της επιγενόμενης κλιματικής αλλαγής, αναζητούνται προς κάθε κατεύθυνση λύσεις για την αντιμετώπιση του φαινομένου του θερμοκηπίου, το ζήτημα της εξοικονόμησης ενέργειας στα κτίρια αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Απλές παρεμβάσεις  κατά τον σχεδιασμό ενός κτιρίου αρκούν για να περιορίσουν δραστικά την κατανάλωση ενέργειας.
Ο σωστός προσανατολισμός του κτιρίου και ο κατάλληλος σχεδιασμός των παραθύρων επιτρέπει την μέγιστη δυνατή αξιοποίηση του ηλιακού φωτός.
Η θερμομόνωση και η χρήση των κατάλληλων υλικών στα παράθυρα περιορίζει στο ελάχιστο τις απώλειες ενέργειας το χειμώνα και εξασφαλίζει ένα δροσερό σπίτι το καλοκαίρι. Η χρήση λαμπτηρων εξοικονόμησης ενέργειας περιορίζει την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος.
Η χρήση ηλιακού θερμοσίφωνα ή η τοποθέτηση ηλιακών στοιχείων στη σκεπή του οικήματος επιτρέπουν περαιτέρω εξοικονόμηση ενέργειας.
Τα αποτελέσματα είναι ακόμα καλύτερα, αν ανάμεσα στα κτίσματα υπάρχουν σωστά σχεδιασμένοι χώροι πρασίνου.
Οι τεχνικές αυτές εμφανίστηκαν κατά την δεκαετία του 1970. Τότε, όμως το κόστος τους είχε θεωρηθεί υψηλό. Σήμερα τα δεδομένα έχουν αλλάξει. Το πρώτο μέτρο που ανήγγειλε η κυβέρνηση Μράουν  είναι μέχρι το 2016, τα νεόκτιστα κτίρια στη Μεγάλη Βρετανία να έχουν μηδενικές εκπομπές αερίων του φαινομένου του θερμοκηπίου. Στις σκανδιναβικές χώρες, στη Γερμανία, στην Ολλανδία, στην Γαλλία, στην Ιταλία και στην Ισπανία, οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης αναλαμβάνουν φιλόδοξες πρωτοβουλίες προς αυτή την κατεύθυνση.
Στο πλαίσιο των πρωτοβουλιών της για την αντιμετώπηση της κλιματικής αλλαγής, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει λάβει σειρά μέτρων για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων, που συνοψίζονται στην οδηγία 2002/91. Τα κράτη μέλη ήταν υποχρεωμένα να ενσωματώσουν το περιεχόμενο της μέχρι την 4η Ιανουαρίου 2006, κάτι που δεν έχει γίνει ακόμα στην Ελλάδα.
Εντούτοις στη Χώρα μας  το 88% των κτιρίων στερείται ακόμα και της στοιχειώδους θερμομόνωσης, με συνέπεια την εξαιρετικά υψηλή κατανάλωση ενέργειας τόσο το χεινώνα όσο και το καλοκαίρι.
To κόστος των απαιτούμενων παρεμβάσεων σε συνδυασμό με την χαμηλή χρέωση του ηλεκτρικού και την απουσία κινήτρων λειτουργεί αποτρεπτικά για τους ιδιοκτήτες, που προτιμούν την εύκολη λύση κλιματιστικών.
Με την δαμόκλιο σπάθη του ενεργειακού μπλακ αουτ να επικρέμαται κάθε φορά που η θερμοκρασία ξεπερνά τα επιτρεπτα όρια αντοχής του ηλεκτρικού δυκτίου και τις συμπεριφορές πολιτών και κρατικού μηχανισμού να είναι αντίθετες με όσα επιτάσει η κοινή λογική, παρά τις ορατές πλέον καταστροφικές συνέπειες των κλιματικών αλλαγών.

* Ο Κ. Αλέξανδρος Γ. Καστάνης, αρχιτέκτων-μηχανικός, με μεταπτυχιακές σπουδές στη Βιοκλιματική Αρχιτεκτονική, είναι γενικός διευθυνής Έρευνας και τεχνολογίας του υπουργείου ανάπτυξης,

Πηγή: Ε&Τ ΓΓΕ